In het MAP-project werkten zeven mbo- en zeven hbo-instellingen (waaronder HVHL) de afgelopen twee jaar, samen met maatschappelijke en beleidsmatige partners, aan onderzoek en interventies rond plantaardig eetgedrag bij mbo-studenten. De bijeenkomst bracht onderzoekers, docenten, beleidsmakers en praktijkpartners samen om te reflecteren op wat wél en wat niet werkt bij het stimuleren van plantaardige keuzes onder mbo-studenten.
Weerstand is vooral passief
Uit het onderzoek blijkt dat mbo-studenten niet principieel tegen plantaardig eten zijn. Weerstand tegen minder vlees is vooral passief en hangt samen met gewoontegedrag en een psychologische afstand tot abstracte duurzaamheids- en klimaatboodschappen. Voorlichting alleen leidt daardoor nauwelijks tot gedragsverandering. Effectieve interventies sluiten aan bij bestaande routines en focussen op smaak, betaalbaarheid, gemak en gezondheid.
Inzichten en mbo-challenges gedeeld
Tijdens het symposium werden deze inzichten verdiept in twee parallelle breakout-sessies. In de ene sessie stond het onderzoek centraal naar hoe mbo-studenten denken over plantaardig voedsel en waar kansen liggen voor verandering. In de andere sessie werden de mbo-challenges besproken die op verschillende mbo-instellingen zijn uitgevoerd en wat deze hebben opgeleverd in termen van ideeën, leerervaringen en impact.
Een belangrijk resultaat van het project is dat mbo-studenten, wanneer zij actief worden betrokken als mede-ontwerpers, met haalbare en contextgerichte oplossingen komen die aansluiten bij hun eigen leefwereld.
Tijdens het eindsymposium is ook de digitale toolbox “aan de slag met mbo-challenges” gepresenteerd. De toolbox bevat onder andere een grote diversiteit aan challenges en interventie-ideeën die door mbo-studenten zijn ontwikkeld voor hun mede-studenten. De toolbox biedt praktische handvatten voor docenten, beleidsmakers, cateraars en onderwijsontwikkelaars om plantaardig eten structureel en laagdrempelig te integreren in onderwijs en praktijk. De toolbox kan ook als voorbeeld dienen voor het werken aan andere maatschappelijke thema’s en is vrij beschikbaar en toegankelijk via onderstaande QR code:
Van project naar duurzame doorwerking
In het afsluitende programmaonderdeel werd vooruitgeblikt op de duurzame doorwerking van de projectresultaten. De inzichten over de doelgroep en het werken met challenges als onderwijsvorm bieden concrete aanknopingspunten om plantaardige keuzes blijvend te verankeren in onderwijs, schoolkantines en beleid. Structurele inbedding, herhaling en samenwerking met partners in en rond mbo-scholen zijn daarbij cruciaal.
Conclusie
De belangrijkste conclusie van het symposium: mbo-studenten worden soms gezien als een lastige doelgroep in de eiwittransitie, maar juist zij vormen een krachtige hefboom voor verandering. Gedragsverandering ontstaat niet door overtuigen alleen, maar door samen de omgeving, vaardigheden en sociale normen te verschuiven met mbo-studenten als actieve partners in het ontwerp van oplossingen.